چهارشنبه 20 تير 1397 در 10:15
23 3
چهارشنبه 20 تير 1397 در 10:15

تشکیل واحد خیریه در مدرسه

سید شهاب‌الدین بنی طباء معاون پرورشی دبیرستان سبحان

هدف ما از تأسیس نهاد خیریه در مدرسه تنها کمک به محرومان نبود، بلکه غرض اصلی ما تربیت دانش‌آموز بخشنده است

 تشکیل واحد خیریه در مدرسه

چه کسی است که به دست‌گیری از تهیدستان باور نداشته باشد؟! در تمامی آیین‌های اخلاقی، یاری‌رساندن به نیازمندان ستوده شده است؛ اما این یادداشت هدف دیگری دارد و تلاش دارد نشان دهد کار خیریه در مدرسه با چه هدفی باید باشد؟ چگونه باید سامان بگیرد؟ و نهاد خیریه در مدرسه چگونه باید سازمان بیابد؟

مدرسه یک‌نهاد پرورشی و آموزشی است. پس هر اقدامی در آن، می‌بایست باهدف تعلیم و تربیت صورت پذیرد. این اصل، شامل نهاد خیریه هم می‌شود. اگرچه دلایل متقنی وجود دارد که هدف از تجلیل جایگاه منُفِقِین درآیات و روایات، نه ریشه‌کن کردن فقر که تربیت مؤمن است؛ اما در مورد نهاد خیریه در مدرسه می‌توان مطمئن بود که هدف از سازمان‌دهی چنین نهادی در مدرسه، نه غنا بخشیدن یا نبخشیدن به فقیر است که غرض، تربیت دانش‌آموز است تا دست شستن و بخشیدن را بیاموزد؛ بنابراین نهاد خیریه با چنین هدفی باید در مدرسه بنیان نهاده شود که می‌خواهد دانش‌آموزان را بیاموزد که بایستی دل کند و عطا نمود.

پس وقتی بنا چنین شد و هنگامی‌که هدف تربیت باشد، کارآمدی نهاد خیریه مدرسه، به این سنجیده می‌شود که چه تعداد از دانش‌آموزان انفاق کردن را آموخته‌اند و نه آنکه چند فقیر از خیریه مدرسه ما متنعم شده‌اند.

اما رسیدن به این هدف، یعنی تربیت دانش‌آموز بخشنده، وقتی کارآمدی بیشتری خواهد داشت که سازمان‌دهی صورت پذیرد و نهاد خیریه، از یک سازمان برخوردار باشد. سازمانی که هم فعالیت‌های دانش‌آموزان را سامان ببخشد و هم تأمین هدف نهاد خیریه در مدرسه را که تربیت دانش‌آموزان بخشنده است، در دسترس کند.

در اینکه سازمان داشتن نهاد خیریه در مدرسه موجب به سامان شدن آن است، گمان می‌رود که همه اتفاق‌نظر دارند و دلیلی برای شرح آن نیست.

اما منظور از گزاره دوم که در دسترس آوردن تربیت دانش‌آموزان هست این است که ارتباط ما با یکایک دانش‌آموزان، ممکن نیست و نا گریزیم سازمانی برای اطلاع‌رسانی و جمع‌آوری کمک‌ها داشته باشیم. اگر عناصر این سازمان، از دانش‌آموزان باشند و این دانش‌آموزان باشند که انجام‌وظیفه راجع به محرومان را به یکدیگر یادآور شوند و کمک‌ها را از سطح مدرسه (اعم از دانش‌آموزان، دبیران و کادر) تحویل بگیرند، بسیار ما را به هدفمان که تربیت دانش‌آموز بخشنده است، نزدیک‌تر خواهد کرد. به تائید تجربه، هم‌افزایی دانش‌آموزی، تأثیر عمیق‌تر و ماندگارتری خواهد داشت تا تصدی‌گری کادر مدرسه در این زمینه یا هر زمینه‌ای.

همان‌طور که هدف ما از تأسیس نهاد خیریه در مدرسه تنها کمک به محرومان نیست، بلکه غرض اصلی ما تربیت دانش‌آموز بخشنده است، پس مأموریت این سازمان نباید به‌صرف اطلاع‌رسانی مواعد انفاق و جمع‌آوری صدقات و نذورات محدود شود. بلکه این سازمان، باید از رکنی آموزشی برخوردار باشد که ستون اصلی خیمه خیریه مدرسه محسوب شود. این رکن آموزشی می‌بایست به تبیین اندیشه انفاق برای دانش‌آموزان بپردازد، کارگاه‌های آموزشی داشته باشد که چرا انفاق می‌کنیم و چطور باید در انجام این کار هر چه پاک‌نیت‌تر و بی‌منت‌تر باشیم. این رکن آموزشی می‌تواند برای آموزش دادن اهالی مدرسه (که شامل دانش‌آموزان، دبیران، اعضاء کادر و خانواده‌های این سه گروه می‌شود) ترم تحصیلی داشته باشد، واحد تحصیلی تعریف کند، از تأثیر انفاق بر بهبود رابطه انسان باخدا بگوید، خواص بخشندگی در بهبود زندگی فردی و اجتماعی را تبیین کند، بهداشت روانی مطلوبی که در اثر انفاق حاصل می‌شود را بیان کند، سرنوشت خیرینی که مورد تائید معصومین (سلام خدا بر ایشان) بودند را روایت کند و درنهایت تلاش کند دانش‌آموز را به نقطه‌ای برساند که هدف قرآن از توصیه به انفاق است.

تأسیس نهاد خیریه در مدرسه‌ها، کار تازه‌ای نیست و به لطف خدا سال‌هاست که در مدرسه‌های اسلامی، کار خیریه انجام می‌شود؛ اما گمان می‌کنم که هدف از تأسیس این نهادها باید مورد بازبینی قرار بگیرد و به سازمان آن‌ها جان تازه‌ای بخشیده شود.

سازمان‌های خیریه مدارس، بعد از چند سال ساختار دانش‌آموزی خود را به میزان زیادی از دست می‌دهند؛ چراکه دانش‌آموزان گذشته، دانش‌آموخته می‌شوند، ولی مسئولیت‌های پیشین خود در اداره نهاد خیریه را در دست نگاه می‌دارند. مسئولان مدرسه هم ترجیح می‌دهند از نیروهای کارآمدی استفاده کنند که چند سال امتحان خود را پس داده‌اند و نیاز نیست مجدداً توجیه شوند.

نهایت مشارکت دانش‌آموزان در این نهادها به ریختن پول‌هایی که از خانواده‌های خود گرفته­اند به صندوق خیریه محدود می‌شود که اگرچه بسیار ارزشمند است؛ اما از هدفی که از بنیان‌گذاری نهاد خیریه در مدرسه بیان شد، بسیار دور است.

برگزاری یک گردهمایی و دعوت از فعالان خیریه‌های دانش‌آموزی می‌تواند در دستور کار کانون مدارس اسلامی قرار گیرد تا این دغدغه را به نتیجه مطلوب برساند.

خاطرۀ شهدا را در مقابل طوفان تبلیغات دشمن زنده نگهداریم

خاطرۀ شهدا را در مقابل طوفان تبلیغات دشمن زنده نگهداریم

دفاع مقدس با ستاره‌های درخشان شهدا جلوه‌نمایی می‌کند. ضمن گرامیداشت «هفتۀ دفاع مقدس»، وظیفۀ قدردانی از ایثارگران به‌ویژه شهیدان، فریضه‌ای عینی، تعینی و همیشگی است. بزرگداشت شهید یعنی اصالت بخشیدن به آن هدف‌ها و تشویق به آن عمل و تقدیس آن ایثار، تکریم شهیدان به آن است که این ملت هرگز در برابر سلطه‌گران مستکبر سرخم نکند. یاد شهیدان باید همیشه در فضای جامعه زنده باشد. زنده نگهداشتن یاد شهدای انقلاب باعث تداوم حرکت انقلاب است. شهیدان مظهر هدف، تلاش و تداوم هستند. ما در حقیقت، انقلاب، اسلام، قرآن، استقلال، آبرو و حیثیت را از برکت خون پاک شهدای عزیزمان داریم. خون شهیدان تضمین‌کنندۀ استقلال ملت و سربلندی اسلام است. نظام جمهوری اسلامی امروز امانت شهیدان است. خون شهدای انقلاب اسلامی به هدر نرفته است و آنها بودند که به قیمت خون خود، آبروی اسلام، قرآن، پیامبر و استقلال مملکت را حفظ کردند و حرکتی که آنها در این انقلاب از خود نشان دادند در طول تاریخ بی‌نظیر بوده است. چراغ راه آیندۀ ما شعار آزادگی و فداکاری شهدای ماست. با زبان و عملی خالصانه می‌گوییم: «شهدا! ما شما را فراموش نکرده‌ایم ... اصلاً مگر حماسه، شهادت، هویزه، طلائیه، بستان، صدای غرش توپ‌ها، حسین فهمیده‌ها و باکری‌ها، چمران‌ها، آوینی‌ها و ... فراموش شدنی هستند؟ شما در روح و باطن ما جای دارید. اندیشه و تفکر شما در روح و روان جامعۀ ایرانی جای دارد. یاد شما گرامی و راهتان پُررهرو باد.» سرداران دفاع مقدس، الگوی نسل آینده‌ساز انقلاب هستند؛ لذا سیرۀ نظری و عملی آن عزیزان فرا روی ماست که می‌بایست از آن بهره گرفت؛ از این رو، به‌منظورگرامیداشت یاد و خاطرۀ آن عزیزان در «هشت سال دفاع مقدس» و بهره‌برداری از اندیشۀ زلال آنان، بخشی از وصایا و گفته‌های تعدادی از سرداران شهید را تقدیم می‌داریم:

درگذشت استاد محمد علی اعتضاد رضوی

درگذشت استاد محمد علی اعتضاد رضوی

انالله و انا الیه راجعون  بسم الله الرّحمن الرّحیم درگذشت شخصیت فرهیخته، مجرب، متدین، انقلابی، مخلص والگوی عرصه تعلیم و تربیت که عمر گرانسنگ خود را در راه تربیت نسل آینده ساز هزینه نمود. دست اندرکاران کانون مدارس اسلامی کشور را اندوهگین،متاسف و متاثر ساخت.   لازم است این درگذشت را به جامعه فرهنگیان بالاخص همکاران مدارس اسلامی کشور، بیت شریف آن مرحوم و کلیه بازماندگان تسلیت عرض کنیم و از خداوند سبحان برای روح آن بزرگوار علو درجات و برای خانواده محترم به ویژه فرزندان آن عزیز که همچنان در سنگر تعلیم و تربیت فعالیت می نمایند صبرجزیل و طول عمر مسئلت می نماییم. روحش شاد و یادش گرامی باد  کانون مدارس اسلامی کشور